Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε για το Ελληνικό

Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε για το Ελληνικό

Εν Δήμω > Ειδήσεις5 Μαρτίου 2015

Η επικαιροποιημένη αναλυτική έκθεση «Ελληνικό, για ποιους, γιατί και πως», που εκπόνησε η ερευνητική ομάδα του Εργαστηρίου Αστικού Περιβάλλοντος υπό τον καθηγητή Νίκο Μπελαβίλα εξηγεί με απλό και κατανοητό τρόπο το ζήτημα του πρώην αεροδρομίου Ελληνικού με βάση τα σημερινά δεδομένα (Μάρτιος 2015) και αποδομεί πλήρως τα σχέδια ιδιωτικοποίησης των 6.200 στρεμμάτων.

Η μελέτη του Εργαστηρίου Αστικού Περιβάλλοντος τεκμηρίωσε τους λόγους για τους οποίους το μητροπολιτικό πάρκο Ελληνικού είναι όχι μόνο απολύτως αναγκαίο και αναντικατάστατο για την Αττική, με κοινωνικούς, περιβαλλοντικούς και οικονομικούς όρους, αλλά και εφικτό και φθηνό.

Προτείνουν τη δημιουργία ενός δημόσιου και ανοιχτού πάρκου που συνδυάζει υψηλό και χαμηλό πράσινο με μία ελεύθερη και αποκατεστημένη ακτογραμμή και αποκατεστημένα ιστορικά και τεχνικά μνημεία. Χωρίς νέα δόμηση, σε τουλάχιστον 241 από τα υπάρχοντα κτίρια (366.160 μ2), διατηρούνται υπάρχουσες και αναπτύσσονται νέες ήπιες χρήσεις, συμβατές με τον δημόσιο χαρακτήρα και τον ρόλο του μητροπολιτικού πάρκου, οι οποίες εξυπηρετούν αυξανόμενες κοινωνικές ανάγκες των κατοίκων της Αττικής και αποτελούν ισχυρούς πόλους έλξης για τους κατοίκους και τους επισκέπτες της πρωτεύουσας.

Πρωταρχικές προϋποθέσεις για τη δημιουργία ενός χώρου που θα αποτελεί μητροπολιτικό πάρκο πρασίνου και κοινωφελών δραστηριοτήτων στο Ελληνικό είναι:

1. Η εγκατάλειψη του ιδιαίτερα δαπανηρού σχεδίου δόμησης νέων πολεοδομικών ενοτήτων και η ακύρωση των σχεδίων ιδιωτικοποίησης και πώλησης του συνόλου του χώρου και της παραχώρησης τμημάτων του.

2. Η άμεση κατάργηση του Ν. 4062/2012 που ψηφίστηκε τον Μάρτιο του 2012, όπως διαμορφώθηκε κυρίως από την ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΕ από τον Μάιο του 2011, επιτρέποντας οποιαδήποτε χρήση πλην βιομηχανικής, με την ταυτόχρονη αποδοχή δόμησης εκατομμυρίων τετραγωνικών και των νόμων για τις στρατηγικές επενδύσεις και τις ιδιωτικοποιήσεις. Είναι απαραίτητο ένα νέο νομοθετικό πλαίσιο για το Ελληνικό στη βάση του Συντάγματος, του Ν. 2338/1995 (ΦΕΚ Α΄ 202/14.09.1995) μετεγκατάστασης του αεροδρομίου στα Σπάτα που προβλέπει τη μετατροπή του σε πάρκο πρασίνου, της περιβαλλοντικής και πολεοδομικής νομοθεσίας, των εγχώριων και διεθνών σταθερότυπων για την προστασία φυσικών οικοσυστημάτων, ιστορικών μνημείων και συνόλων, του αναθεωρημένου Ρυθμιστικού Σχεδίου Αττικής, όπως και του ευρωπαϊκού δικαίου.

3. Η ακύρωση των πολυδάπανων σχεδίων σύνδεσης με το Διεθνές Αεροδρόμιο Αθηνών, των οδικών έργων στα σκέλη των λεωφόρων Ποσειδώνος και Αλίμου, όπως και των άλλων μεγάλης κλίμακας δημοσίων έργων και δικτύων υποδομών, που προβλέπονται στη σύμβαση ΤΑΙΠΕΔ-Lamda Development.

4. Η ακύρωση των αποφάσεων εξώσεων και προστίμων στους δημόσιους και κοινωφελείς φορείς που στεγάζονται στις εγκαταστάσεις του Ελληνικού και του Αγίου Κοσμά, που άρχισαν να στέλνονται από τον Δεκέμβριο του 2011, μαζί με την πρώτη πρόσκληση ενδιαφέροντος προς διεθνείς επενδυτές. Σε αυτό το πλαίσιο, είναι απαραίτητη η άμεση αποσφράγιση του μουσείου του ΠΟΛΚΕΟΑ που πραγματοποιήθηκε από την ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΕ τον Ιανουάριο του 2015, όπως και η ακύρωση της απόφασης του Υπουργείου Οικονομικών για τη μετεγκατάσταση του FIR Αθηνών μέχρι το 2016 που ανακοινώθηκε τον ίδιο μήνα. Θεωρείται επίσης μη ρεαλιστική, όπως και πολεοδομικά και οικονομικά ασύμφορη, η απομάκρυνση των εγκαταστάσεων μεταφορών. Προτείνεται η εξαίρεση από την συνολική δημόσια και ανοικτή χρήση του πάρκου, των τμημάτων με χρήση μεταφορών (Τραμ, ΕΘΕΛ, ΚΤΕΟ, Αττικό Μετρό) έκτασης 189 στρεμμάτων με έλεγχο της δόμησης και ενίσχυση του πρασίνου.

5. Προϋποτίθεται και είναι απολύτως απαραίτητη η άμεση άρση των εσωτερικών περιφράξεων καθώς και η άμεση απομάκρυνση των αντιαισθητικών και πρόχειρων λυόμενων εκθεσιακών κατασκευών στον προαύλιο χώρο του πρώην αεροδρομίου, ώστε αφενός μεν να αποφευχθεί ο περαιτέρω κατακερματισμός του χώρου που θα καθιστούσε μελλοντικές παρεμβάσεις ακόμα δυσκολότερες και αφετέρου να αναστραφεί η εικόνα υποβάθμισης και ανασφάλειας που παρουσιάζεται σήμερα.

6. Στην παράκτια ζώνη είναι απαραίτητη η άμεση εφαρμογή της υπάρχουσας νομοθεσίας περί ακτών, όπως του ΠΔ 05.03.2004 (ΦΕΚ Δ’ 254/2004), και της υπάρχουσας νομοθεσίας περί λειτουργίας καταστημάτων υγειονομικού ενδιαφέροντος, με απομάκρυνση όλων των παράνομων και αυθαίρετων χρήσεων, και με παράλληλη ανάκληση διοικητικών αποφάσεων «εξαιρέσεων» οι οποίες έχουν εκδοθεί από τα ΥΠΕΧΩΔΕ/ΥΠΕΚΑ, ώστε να αποκατασταθεί η δημόσια πρόσβαση στην ακτή.

7. Η άμεση απόδοση σε δημόσια χρήση πάρκου του 56% του χώρου: δηλαδή η άμεση απόδοση σε δημόσια χρήση με ανοιχτή πρόσβαση του νότιου τμήματος έκτασης 1.705 στρεμμάτων και, με την άρση των περιφράξεων του Ολυμπιακού Πόλου Ελληνικού, η άμεση απόδοση του αντίστοιχου βόρειου τμήματος έκτασης 1.801 στρεμμάτων επίσης σε δημόσια χρήση πάρκου και αθλητισμού. Στη συνέχεια προτείνεται η σταδιακή απόδοση των υπολοίπων τμημάτων μετά από τις απαιτούμενες θεσμικές ρυθμίσεις με τους εμπλεκόμενους φορείς (Υπουργείο Εθνικής Άμυνας κλπ.).

8. Η άμεση υποστήριξη, ενίσχυση και προβολή των κοινωφελών και δημόσιων χρήσεων και δραστηριοτήτων που ήδη λειτουργούν στον χώρο.

  1. Η δημιουργία ενός δημοκρατικού και ανοιχτού φορέα για τη δημιουργία και τη λειτουργία του μητροπολιτικού πάρκου και των συντονισμό και ανάπτυξη των δραστηριοτήτων εντός αυτού.

  2. Η σταδιακή αποκατάσταση και επανάχρηση του κτιριακού αποθέματος, που μπορεί να προσφέρει κοινωνικά, περιβαλλοντικά και οικονομικά χρήσιμες και αποτελεσματικές λύσεις με συμβατές, βασικές και συμπληρωματικές χρήσεις του μητροπολιτικού πάρκου, συμβάλλοντας στη δημιουργία και λειτουργία του μητροπολιτικού πάρκου, αναδεικνύοντας τα ιστορικά και σύγχρονα χαρακτηριστικά του χώρου, καλύπτοντας ανάγκες των κατοίκων της Αθήνας και προσελκύοντας πλήθος επισκεπτών.

Ξεπερνά τα 2 δισ. ευρώ το κόστος μετεγκατάστασης

Με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία οι ερευνητές εκτιμούν ότι το συνολικό κόστος μεταστέγασης και εγκατάστασης σε άλλες περιοχές των υπηρεσιών που σήμερα στεγάζονται στο χώρο του Ελληνικού ανέρχεται σε περίπου 614 εκ. €. Το κόστος των κατεδαφίσεων ανέρχεται σε 34 εκ. €.

Το κόστος των συνοδών έργων τα οποία «απαιτούνται» από τους επενδυτές ή και από την Ελληνικό Α.Ε. προκειμένου το περιουσιακό στοιχείο να γίνει πιο ελκυστικό και να αυξηθεί η εμπορική του αξία.

Τα έργα αυτά είναι:

α. Η σύνδεση μέσω σήραγγας με τα Μεσόγεια και τον Διεθνή Αερολιμένα «Ελευθέριος Βενιζέλος». Το κόστος του κυκλοφοριακού έργου αναμένεται στα 1,2-1,5 δις €.

β. Η υπογειοποίηση της λεωφόρου Ποσειδώνος στο μέτωπο του Ελληνικού προκειμένου το οικόπεδο του πρώην αεροδρομίου να γίνει παραλιακό. Εκτιμούμε ότι το κόστος της υπογειοποίησης ανέρχεται σε περίπου 300 εκ. €.

Υποσταθμοί ηλεκτρικού ρεύματος, υποδομές ύδρευσης, αποχέτευσης και λοιπά δίκτυα υποδομών.

3. Η επέκταση της γραμμής Τραμ προς τα ανατολικά προκειμένου να συνδεθεί με τον Σταθμό Μετρό Αργυρούπολης. Το κόστος του έργου ανέρχεται σε 12 εκ. €. Τόσο το Τραμ όσο και η επέκταση του Μετρό κατά δύο σταθμούς στο ανατολικό μέτωπο του πρώην αεροδρομίου είναι δύο εξαιρετικά ωφέλιμα έργα για τη Νότια Αθήνα, τα οποία όμως κατασκευάζονται με δημόσιες ελληνικές ή ευρωπαϊκές δαπάνες και αυξάνουν την υπεραξία του Ελληνικού την οποία θα καρπωθούν οι επενδυτές.

Τέλος, επισημαίνουν με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία, τα Ολυμπιακά έργα του πόλου του Ελληνικού, τα οποία σχεδιάζεται να κατεδαφιστούν, κόστισαν στο Ελληνικό Δημόσιο 417 εκ. € και ολοκληρώθηκαν μόλις πριν από 10 χρόνια, αποτελώντας τις πιο σύγχρονες υποδομές που υπάρχουν σήμερα στο σύνολο του χώρου.

Έτσι, σχηματικά και ενδεικτικά, το κόστος για το Δημόσιο, αν συνυπολογιζόταν το πρόσφατο κόστος των Ολυμπιακών έργων και όχι η επένδυση επέκτασης του Μετρό, ανέρχεται σε 2,577 δισ. €.

Αν αγνοηθεί το κόστος του Δημοσίου για τα Ολυμπιακά έργα και την επέκταση του Μετρό που ωφελεί άμεσα οποιαδήποτε αξιοποίηση του χώρου, η χώρα θα συμμετάσχει άμεσα στην «αξιοποίηση του Ελληνικού» καταβάλλοντας ποσό αντίστοιχο με το 1/3 της συνολικής προτεινόμενης επένδυσης σε πραγματικό χρήμα. Δηλαδή, με τις παραπάνω εξαιρετικά συντηρητικές εκτιμήσεις, το Δημόσιο θα υποχρεωθεί να επιβαρυνθεί με τουλάχιστον 2,1 δισ. €.

Στον εισαγγελέα διαφθοράς

Αυτό που επισημαίνει μεταξύ άλλων στην έκθεση είναι πως «οι αποκλίσεις στις εκτιμήσεις της αξίας του Ελληνικού και το ενδεχόμενο να έχει διαπραχθεί το αδίκημα της κακουργηματικής απιστίας σε βάρος του ελληνικού Δημοσίου διερευνώνται από τον επίκουρο εισαγγελέα διαφθοράς, Γιάννη Δραγάτση. Αναμένονται τα αποτελέσματα και το πόρισμα αυτής της διερεύνησης, συμπεριλαμβανομένης της νέας εκτίμησης της αξίας του Ελληνικού από την Εισαγγελία».

Στον επίλογο των ερευνητών, σημειώνεται πως:

1. Η ιδιωτικοποίηση του Ελληνικού δεν έχει ολοκληρωθεί. Οι παραπάνω μη ολοκληρωμένες διαδικασίες, οι ουσιαστικές εκκρεμότητες ελέγχου της διαδικασίας ιδιωτικοποίησης από το Ελληνικό Κοινοβούλιο, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τις ευρωπαϊκές δικαστικές αρχές και η μη κύρωση του σχεδίου σύμβασης από το Ελληνικό Κοινοβούλιο το καθιστούν σαφές για μια σειρά από ουσιαστικούς λόγους. Αντίθετα με τις ανακοινώσεις που εμφανίζουν τη διαγωνιστική διαδικασία να έχει ολοκληρωθεί και τη σύμβαση μεταξύ ΤΑΙΠΕΔ και επενδυτών να ισχύει από την ημερομηνία υπογραφής της από τους παραπάνω (ΤΑΙΠΕΔ, 2014, 14 Νοεμβρίου), θα έπρεπε να είχαν λάβει χώρα προηγουμένως η απόφαση της επταμελούς σύνθεσης του Ελεγκτικού Συμβουλίου, η υποβολή του Σχεδίου Ολοκληρωμένης Ανάπτυξης με τη σύνταξη Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, η έγκριση του Συμβουλίου της Επικρατείας και η κύρωση της σύμβασης από το Ελληνικό Κοινοβούλιο. Παράλληλα εκκρεμούν τα αποτελέσματα του ελέγχου νομιμότητας της πώλησης του 100% των μετοχών της Ελληνικό ΑΕ, του τιμήματος που αποδέχτηκε το ΤΑΙΠΕΔ και της διαδικασίας του διαγωνισμού από τις εισαγγελικές αρχές, όπως και ο γενικότερος έλεγχος τήρησης της ελληνικού και ευρωπαϊκού δικαίου από τις αρμόδιες αρχές.

2. Η νομιμότητα της διαδικασίας του διαγωνισμού δεν έχει κριθεί, παρά σε ένα τυπικό του σκέλος από το Ελεγκτικό Συνέδριο και αυτό συνέβη εκ των υστέρων.

  1. Το προσφερόμενο τίμημα αποτελεί ένα μικρό κλάσμα της εκτιμώμενης αξίας του ακινήτου. Από πουθενά δεν αποδεικνύεται ότι η διοίκηση επιδίωξε τη μεγιστοποίηση του οικονομικού οφέλους για το Ελληνικό Δημόσιο. Μάλλον συνέβη το αντίθετο: εκούσια ή ακούσια ο διαγωνισμός προχώρησε με την αξία μειούμενη, οι δε προτάσεις για αναστροφή αυτής της απομείωσης απορρίφθηκαν και μάλιστα με «καθαίρεση» του προέδρου του αρμόδιου φορέα.

Όλη η έκθεση ΕΔΩ

Άλλα άρθρα στην ίδια κατηγορία: Ειδήσεις